جمع, 26 اپريل 2019 - Fri 04 26 2019

منو

نهج البلاغه خطبو 106: حادثن ۽ فتنن جون پيشن گوئيون

هي خطبو انهن خطبن مان آهي، جنهن ۾ زماني جي حادثن ۽ فسادن جا بيان ڪيل آهن:

سڀ ڪا تعريف ان الله جي لاءِ آهي، جيڪو پنهنجي مخلوقات جي سببان، مخلوقات جي سامهون ظاهر آهي، ۽ پنهنجي ثابتي ۽ دليل جي ذريعي سان دلين ۾ به ظاهر آهي. هن بنا سوچ ويچار ۾ پوڻ جي مخلوق کي پيدا ڪيو. ان ڪري جو سوچ ۽ ويچار ڪرڻ ان لاءِ مناسب ٿئي ٿو، جنهن کي دل ۽ دماغ (جهڙا عضوا) هجن، ليڪن هو (الله تعالى) دل ۽ دماغ جي احتياج کان پاڪ آهي. سندس علم، غيب جي پردن ۾ سمايل آهي، ۽ عقيدن جي گهراين جي تهن تائين پهتل آهي.

هن خطبي جو هي به جزو آهي، جيڪو حضرت نبي اڪرم صلي الله عليه و آله وسلم جن جي باري ۾ آهي:

(الله تعالى) کين نبين جي شجري، روشني جي مرڪز (آل ابراهيم)، بلندي جي پيشاني (قريش)، بطحا جي دُن، (مڪه)، ۽ اونداهي جي چراغن ۽ حڪمت واري پاڻي جي وهڪري جي منهن تان منتخب ڪيو.

هن خطبي جو هي جزو به جناب رسولِ خدا جن جي متعلق فرمايل آهي:

هو هڪ طبيب هو، جيڪو پنهنجي حڪمت ۽ طب کي کڻي چڪر لڳائيندو هجي. هن پنهنجي ملم ٺيڪ ٺاڪ ڪئي هجي، ۽ ڏنڀن ڏيڻ جا اوزار پڻ گرم ڪيا هجن. هن انڌين دلين، ٻوڙن ڪنن، گنگين زبانن، (جي علاج معالجه) ۾ جتي به ضرورت هجي، انهن مٿين شين کي استعمال ۾ آندو هجي ۽ (پاڻ سان) دوا کڻي، غفلت ۾ پيل ۽ حيراني ۽ پريشاني ۾ ورتل ماڻهن جي جاچ ۾ لڳل هجي. مگر نه ماڻهن حڪمت جي نورن مان روشنيءَ جا سوجهرا حاصل ڪيا، ۽ نه وري سوجهرن وارن علمن جي چقمق کي گهي، نوراني شعلا پيدا ڪيائون. اهي (ماڻهو) هن معاملي ۾ چرندڙ حيوانن ۽ سخت پٿرن وانگر آهن. بصيرت وارن ماڻهن لاءِ لڪل شيون ظاهر ٿي ويون آهن، ۽ ڀٽڪڻ وارن لاءِ حق جي راھ واضح ٿي وئي ۽ اچڻ وارين، ساعتن پنهنجن چهرن تان نقاب لاهي ڇڏيا، غور سان ڏسڻ وارن لاءِ علامتون ظاهر ٿي چڪيون آهن، ليڪن آءُ توهان کي ڏسان ٿو، ته (توهان) بغير روح جي جسم ۽ روح بغير قالب جي بڻيا ويٺا آهيو. عابد بڻيو ڦرو ٿا، سواءِ نيڪي ۽ تقوى جي ۽ واپاري بڻيا ويٺا آهيو، بغير فائدي جي. بيدار ته آهيو، مگر ستا پيا آهيو. حاضر ته آهيو، مگر اهڙا جهڙا غائب آهيو. ڏسڻ وارا ته آهيو، مگر جهڙا انڌا. ٻڌڻ وارا آهيو، مگر ٻوڙا. ڳالهائڻ وارا ته آهيو، مگر گُنگا. گمراهي جو جهنڊو ته پنهنجي مرڪز تي کُپي چڪو آهي، ۽ ان جون شاخون (هر طرف) ڦهلجي چڪيون آهن، توهان کي (تباھ ڪرڻ لاءِ) پنهنجي ساهمين ۾ توري رهيو آهي ۽ پنهنجي هٿن سان توهان کي هيڏي هوڏي ٿيڙي رهيو آهي. هن جو اڳواڻ (اسلامي) ملت کان خارج آهي، ۽ گمراهي تي سنبريو بيٺو آهي. ان ڏينهن توهان مان ڪو به نه بچندو، مگر ڪي ڪريل ماڻهو، جيئن ديڳ جي کرڙ يا ٿيلهي کي ڇنڊڻ سان ڪريل ريزو، اها گمراهي توهان کي اهڙي طرح نپوڙيندي، جهڙي طرح چمڙي کي نپوڙيو ويندو آهي، ۽ اهڙي طرح لتاڙيندي، جيئن لاباري ڪيل پوک کي لتاڙيو ويندو آهي، ۽ (مصيبت ۽ آزمائش جي لاءِ) توهان مان (ڪامل) مومن کي اهڙي طرح چونڊيندي، جهڙي طرح پکي سنهڙن داڻن مان ٿلها داڻا چونڊيندو آهي. اهي (غلط) عادتون توهان کي ڪيڏانهن وٺي پيون وڃن، ۽ اهي اونداهيون توهان کي ڪهڙين پريشانين ۾ وجهي رهيون آهن، ۽ هي ڪوڙيون اميدون توهان کي ڪهڙو ڌوڪو ڏئي رهيون آهن، ڪٿان توهان کي آندو وڃي پيو، ۽ ڪهڙي طرف نيو وڃي پيو؟ هر مدت جو هڪ هڪ توشئو ٿئي ٿو، ۽ هر غائب کي موٽي اچڻو آهي. پنهنجي رباني عالم کان ٻڌو! پنهنجي دلين کي حاضر ڪريو. جيڪڏهن توهان کي سڏي، ته جاڳي اٿو. قوم جي نمائنده کي پنهنجي قوم سان سچ ئي ڳالهائڻ گهرجي، ۽ پنهنجي پريشان خاطري ۾ يڪسوئي پيدا ڪرڻ ۽ پنهنجي ذهن کي حاضر رکڻ گهرجي. جيئن ته هن حقيقت کي اهڙي طرح کوليو آهي، جهڙي طرح (ڌاڳي ۾ پوئڻ لاءِ) مهري کي چيريو ويندو آهي، ۽ اهڙي طرح ان کي تھ کان ڇِليو اٿس، جيئن (وڻ مان) کئونر، ان جي باوجود باطل وري پنهنجي مرڪز تي اچي ويو ۽ جهالت پنهنجي سوارين تي چڙهي ويٺي. ان جون ٻوڏون ۽ اٿلون وڌي ويون آهن، ۽ حق جو آواز دٻجي ويو آهي. ۽ زماني چيري کائڻ واري جانور وانگر حملو ڪيو آهي، ۽ باطل جو اٺ چپ رهڻ کان پوءِ پري چيچلائڻ لڳو آهي. ماڻهن فسق ۽ فجور تي پاڻ ۾ ڀائيچارو ڪري ڇڏيو آهي، ۽ دين جي سلسلي ۾ انهن ۾ ڦوٽ پيل آهي، ڪوڙ تي هڪٻئي سان ياراڻي رکي اٿن، ۽ سچ جي معاملي ۾ هڪٻئي سان ضد ٿا رکن. (اهڙي موقعي تي) پُٽ (اکين جو ٺار هجڻ جي بجاءِ) غيظ و غضب جو سبب ٿيندو، ۽ بارشون، گرمي ۽ تپش جو باعث ٿينديون. ڪميڻا پکڙجي ويندا ۽ شريف گهٽ ٿيندا ويندا. ان زماني جا ماڻهو بگهڙ هوندا ۽ حڪمران جانور. وچولي طبقي وارا ماڻهو کائي پي مست رهڻ وارا ۽ فقير ۽ محتاج بلڪل مرده. سچائي دٻجي ويندي ۽ ڪوڙ اڀري ايندو. محبت (جا لفظ) فقط زبانن تي ايندا ۽ ماڻهو دلين ۾ هڪٻئي سان ڪشيده رهندا. نسب جو معيار زنا هوندو، پرهيزگاري، پاڪائي ۽ پاڪدامني نرالي ڳالھ سمجهي ويندي، ۽ اسلام جو چوغو پوستين وانگر ابتو پاتو ويندو.

Leave your comments

0
terms and condition.
  • No comments found